De ‘mediator-advocaat’

mr. M.R. Vossen
mr. M.R. Vossen

De rol van advocaat is heel divers. Als advocaat word ik vaak pas ingeschakeld als er al sprake is van een vergevorderd conflict, waarin partijen er zelf niet in slagen om tot een oplossing te komen. Als mediator word ik vaak in een eerder stadium al ingeschakeld, of zelfs voordat sprake is van een conflict (denk aan partijen die via mediation willen scheiden of erfgenamen die in goede harmonie een nalatenschap willen afwikkelen). De wijze waarop ik mijn rol als advocaat vervul, hangt af van de specifieke situatie. In het ene geval kan in overleg alsnog een oplossing worden gevonden (en werkt een directe aanpak averechts), terwijl het in een ander geval noodzakelijk kan zijn om als breekijzer te fungeren, bijvoorbeeld teneinde een vastgelopen situatie of conflict open te breken.

Wat ik als positieve ontwikkeling zie, is dat men steeds vaker al in een vroeg stadium een advocaat inschakelt met als doel om een situatie te begeleiden en om escalaties en geschillen te voorkomen. Al maakt het imago van de advocaat dat niet altijd even eenvoudig… Zo werd ik onlangs door een cliënt (bedrijf) gevraagd om bij een bespreking aan te schuiven met een ander bedrijf waarmee hij een overeenkomst had gesloten. Van een conflict was (nog) geen sprake, maar er is wel discussie ontstaan over de inhoud en uitleg van de overeenkomst. Mijn cliënt vroeg mij om een bemiddelende rol te vervullen, in de hoop dat er duidelijke afspraken konden worden gemaakt en de overeenkomst (en samenwerking) kon worden voortgezet.

Direct bij aanvang van de bespreking heb ik aan de andere partij uitgelegd dat ik advocaat ben en dat ik gevraagd ben om louter een ondersteunende en bemiddelende rol te vervullen, met als doel om tot een vruchtbare verdere samenwerking tussen partijen te komen. Ik heb zelfs expliciet verteld over het imago van de advocaat en dat de betrokkenheid van een advocaat nog wel eens het effect kan hebben dat een partij de hakken in het zand zet en heel terughoudend wordt in de communicatie. Want tsja, alles wat je zegt, zou zomaar tegen je gebruikt kunnen worden. Ik heb uitgelegd dat ik die reactie juist wil voorkomen, dat ik slechts een bemiddelende rol vervul en dus ‘in vrede kom’.

Ondanks mijn uitvoerige verhaal zag ik de gezichten aan de andere kant van de tafel betrekken, sloeg de sfeer om en volgde een verharding van standpunten. Na enige interventies lukte het uiteindelijk om het vertrouwen te winnen en het overleg op goede voet voort te zetten. En met succes; er zijn duidelijke afspraken gemaakt over de voortzetting van de relatie en samenwerking tussen partijen, deze zijn in begrijpelijke taal op papier gezet en door partijen ondertekend. Er kon in het slot van het overleg zelfs even gelachen worden over ‘dat het nog best meeviel, met zo’n advocaat erbij’! 

In de literatuur spreekt men ook wel van de ‘mediation advocate’ en van ‘eenzijdige mediation’. De advocaat/mediator treedt weliswaar voor slechts één van de partijen op, maar gaat bij het uitvoeren van zijn opdracht tewerk met een zogenaamde mediation attitude. Er is dan oog voor ieders belangen en eventueel ook voor behoud of herstel van de onderlinge communicatie en verstandhouding. Het doel is om vanuit ieders gezamenlijke belang (i.p.v. standpunten) te onderhandelen en om tot een écht goede oplossing te komen. Dit geldt natuurlijk alleen indien de advocaat/mediator de specifieke opdracht hiertoe heeft gekregen. Gelukkig gebeurt dat steeds meer en kunnen veel geschillen daarmee worden voorkomen.

 

Wet- en regelgeving is dynamisch en kan dus continu veranderen. Graag wijzen wij u er dan ook op dat onze columns mogelijk niet meer aansluiten op de huidige wet- en regelgeving en dus verouderd kunnen zijn. Heeft u vragen of een probleem waarvoor u rechtsbijstand wenst, neemt u dan gerust contact met ons op.