Het ouderlijk gezag: wat is het?

beheer

Het ouderlijk gezag is het alomvattende recht van een ouder om zijn/haar kind op te voeden en te verzorgen, waarbij de ouder alle belangen van het kind behartigt. De ouder die het ouderlijk gezag heeft, is tevens de wettelijk vertegenwoordiger van een kind. Hebben beide ouders het ouderlijk gezag, dan spreekt men van ‘gezamenlijk gezag’. Een praktisch voorbeeld: de ouder die het ouderlijk gezag over een kind heeft, mag bepalen naar welke basisschool een kind gaat of welke medicijnen een kind mag krijgen. Is er sprake van gezamenlijk gezag, dan zullen ouders dit soort beslissingen dus steeds samen moeten nemen. Dergelijke beslissingen mogen dan niet meer door slechts één van de ouders genomen worden.

Het ontstaan van ouderlijk gezag:

Er bestaat een groot misverstand over het ontstaan van het ouderlijk gezag. Indien een kind wordt geboren tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap van zijn/haar ouders, dan zullen de ouders van rechtswege het gezamenlijk gezag krijgen over een kind. Maar wat nu als de ouders niet getrouwd zijn (of geregistreerd partner), maar als zij slechts samenwonen of slechts een samenlevingscontract hebben? In dat geval verkrijgt de vader dus niet automatisch het ouderlijk gezag over zijn kind! Evenmin is het voldoende om een kind te erkennen, want ook daardoor ontstaat er nog altijd geen ouderlijk gezag.

Indien ouders niet getrouwd zijn en geen geregistreerd partnerschap hebben, doen zij er verstandig aan om hun kind te erkennen en vervolgens het gezamenlijk gezag aan te vragen via de rechtbank. Hiervoor is het voldoende om een formulier in te vullen, dat onder meer verkrijgbaar is via de website www.rechtspraak.nl. Het kind dient dan uiteraard al wel erkend te zijn (bij de gemeente). Het formulier dient door beide ouders ingevuld en ondertekend te worden, waarna het bij de rechtbank kan worden ingediend. De rechtbank zal het gezamenlijk gezag dan inschrijven in het zogenaamde gezagsregister.

Ouderlijk gezag en omgang of alimentatie:

Een ander misverstand is dat een ouder geen recht op omgang heeft of geen kinderalimentatie hoeft te betalen op het moment dat die ouder niet het ouderlijk gezag heeft. Niets is minder waar. Ook een vader die niet het ouderlijk gezag heeft, heeft nog altijd het wettelijke recht op contact en omgang met zijn kind. Bovendien zijn beide ouders onderhoudsplichtig ten opzichte van hun kind, ongeacht of zij nu het ouderlijk gezag hebben of niet. Deze zaken staan geheel los van elkaar.

Ouderlijk gezag? Regel het!

Op het moment dat men een kind krijgt, zijn de ouders doorgaans dolgelukkig. Zij zijn vastberaden om hun kind samen groot te brengen en om de rest van hun leven te genieten van hun kind(eren). Zij staan er op dat moment niet bij stil dat het belangrijk is om het gezamenlijk gezag aan te vragen. Nou is dat nog niet zo een probleem indien de ouders getrouwd zijn of elkaars geregistreerd partner zijn, maar als dat niet het geval is en de ouders regelen helemaal niets, dan komt er dus ook geen gezamenlijk gezag. Mocht de relatie onverhoopt toch op de klippen lopen, dan kan dat voor problemen zorgen. Eén van de ouders is dan bevoegd om geheel zelfstandig en zonder overleg met de ander, beslissingen te nemen met betrekking tot het kind.

Mijn advies aan alle ouders die vastberaden zijn om hun kind samen te verzorgen en op te voeden, is: regel het! Vraag het gezamenlijk gezag aan door het invullen, ondertekenen en opsturen van het formulier. Het is een kleine moeite en kan grote problemen voorkomen.

SBM Advocaten is deskundig op het gebied van onder meer personen- en familierecht. Heeft u vragen over het ouderlijk gezag of over daarmee samenhangende zaken, neem dan gerust contact op met één van onze advocaten. Wij helpen u graag.