Aanbetaling gedaan geld weg, of toch niet?

beheer

Aanbetalingen worden steeds vaker door winkeliers gevraagd. Een nieuw bankstel, een nieuwe keuken; zonder aanbetaling wordt deze door de winkelier niet bij de fabrikant besteld en dus ook niet aan u geleverd. In deze barre tijden kan het voldoen van een aanbetaling riskant zijn. We horen en lezen regelmatig dat winkelbedrijven failliet gaan. Wat gebeurt er nu indien u een aanbetaling heeft gedaan en de winkelier vervolgens failliet gaat, voordat u het bestelde artikel geleverd hebt gekregen?

Wanneer een leverancier failliet wordt verklaard, stelt de rechtbank een curator aan.
De curator dient zoveel mogelijk geld te verzamelen om de schuldeisers van het failliete winkelbedrijf geheel of gedeeltelijk te voldoen. Dit gebeurt bijvoorbeeld door de verkoop van de winkelvoorraad. Hieronder vallen ook producten waarvoor u een aanbetaling heeft gedaan. U heeft in dat geval helaas niets aan uw aanbetaling. Ten eerste is het geld (meestal) weg, maar daarnaast kunt u de levering van het door u bestelde product niet afdwingen. Wellicht dat de curator bereid is om het bestelde product alsnog aan u te leveren, maar u zult dan, formeel juridisch, nog wel het hele bedrag dienen te betalen. De aanbetaling betaalt u daarmee in feite dubbel. Voor het dubbel betaalde deel kunt u wel een vordering bij de curator indienen. De curator zal die vordering (uw aanbetaling) op de zogenaamde ‘lijst van concurrente schuldeisers’ zetten. U staat als het ware met alle schuldeisers in de rij om betaald te krijgen. De curator hoeft echter de verplichting van de winkelier (het leveren van de goederen) niet na te komen. Uw geld bent u dus in veel gevallen kwijt, terwijl u de gekochte goederen niet hebt gekregen. Erg zuur, maar wel de harde realiteit. De vraag is alleen of er wel voldoende geld in de failliete boedel zit om uw vordering te kunnen voldoen, hetgeen vaak niet het geval is. Als er al geld is voor schuldeisers, zijn er ook nog bepaalde schuldeisers die in rang voorgaan op u, bijvoorbeeld de belastingdienst of pandhouders.
U komt er in de meeste gevallen dus niet goed vanaf.

Indien u een aanbetaling doet dan loopt u dus altijd een risico. Zekerheid dat het bestelde product ook echt aan u wordt geleverd, heeft u niet. Vanwege de financieel onzekere tijden waarin wij zitten is het NWA (Nationaal Waarborgfonds Aanbetalingen) in het leven geroepen. Bij elke aankoop kan de consument zelf kenbaar maken of hij de aanbetaling wenst te doen met een zekerheid van het NWA. Als de leverancier de consument de NWA-garantie niet uit eigen beweging aanbiedt, dan kan een consument ook zelf de leverancier kenbaar maken dat hij gebruik wilt maken van die garantie. In dat geval wordt de afgesproken aanbetaling overgemaakt aan het NWA, waardoor de winkelier er zeker van is dat hij zijn aanbetaling ontvangt als het product conform de gemaakte afspraken wordt geleverd. Wordt het product niet ontvangen door de consument als gevolg van bijvoorbeeld een faillissement, dan krijgt de consument zijn aanbetaling volledig terug. Immers, in dit geval is de aanbetaling niet in het faillissement terecht gekomen.