Verlenging alimentatietermijn na 12 jaar

beheer

Het recht op een bijdrage in de kosten van het levensonderhoud (de zogenaamde partneralimentatie) kende tot 1994 een levenslange duur. De Wet Limitering Alimentatie (28 april 1994) heeft aan deze praktijk een einde gemaakt. Alimentatieverplichtingen, die na inwerkingtreding (1 juli 1994) van deze wet zijn toegekend door de rechter of tussen partijen zijn overeengekomen, eindigen automatisch 12 jaar na inschrijving van de echtscheidingsbeschikking in de registers van de burgerlijke stand. Binnen drie maanden na ommekomst van deze 12 jaar kan de alimentatiegerechtigde om verlenging van de alimentatieduur vragen. 

In de rechtspraak zijn de laatste tijd een aantal toetsingscriteria ontwikkeld voor het oordeel of de alimentatieduur na de termijn van 12 jaar verlengd dient te worden. Deze criteria zijn:

  • Is de beëindiging van de alimentatie voor de alimentatiegerechtigde ingrijpend;
  • Is er sprake van bijzondere omstandigheden aan de zijde van de alimentatiegerechtigde;
  • Houdt de behoefte aan voortduring van de alimentatie verband met het huwelijk;
  • Heeft de alimentatiegerechtigde er binnen zijn of haar mogelijkheden alles aan gedaan om –ondanks bijzondere omstandigheden- tot financiële zelfstandigheid te komen.

 Nog los van deze zware inhoudelijke toetsing is het zeer belangrijk dat het verzoek tijdig, binnen drie maanden, wordt ingediend bij de rechtbank.
Maar wanneer begint de termijn van drie maanden te lopen? Is dit altijd op het moment waarop de termijn van twaalf jaar is verstreken?

Op 21 mei jl. deed de Hoge Raad een opmerkelijke uitspraak. Ondanks dat de alimentatiegerechtigde buiten de driemaandentermijn vroeg om een verlenging van de alimentatietermijn werd zij ontvankelijk verklaard in haar verzoek.

In de aan de Hoge Raad voorgelegde situatie is de echtscheidingsbeschikking op 30 mei 1995 ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand. De verplichting tot betaling van alimentatie is op 30 mei 2007 van rechtswege vervallen, nu op dat moment de termijn van twaalf jaar was verstreken. De man betaalde na advies van zijn advocaat de bijdrage echter nog drie maanden door, te weten tot en met augustus 2007. Bij op 1 november 2007 ingediend verzoekschrift verzocht de vrouw om verlenging van de alimentatietermijn van twaalf jaar.

De Hoge Raad besliste dat wanneer na ommekomst van de termijn van twaalf jaar de alimentatieverplichtingen worden voortgezet, moet worden aangenomen dat daar een (stilzwijgende) overeenkomst tot het laten voortduren van de alimentatieplicht aan ten grondslag ligt, tenzij de alimentatieplichtige bij de betaling meedeelt dat daar een andere titel aan ten grondslag ligt. Indien in de overeenkomst geen termijn is opgenomen, moet volgens de Hoge Raad eveneens worden aangenomen dat bij voortzetting van de betalingen de vervaltermijn van drie maanden pas gaat lopen wanneer de overeengekomen verlenging van de wettelijke alimentatietermijn eindigt. Bij het ontbreken van aanwijzingen voor een ander tijdstip dient er van uitgegaan te worden dat verlenging in ieder geval overeengekomen is tot het tijdstip van de laatste feitelijke betaling. Dit is niet het geval als de man expliciet aan de vrouw had medegedeeld dat er een andere titel aan ten grondslag lag. Nu dit niet het geval was geweest begon de termijn eerst na de laatste alimentatiebetaling en was de vrouw op tijd met haar verzoek.

Met de uitspraak van de Hoge Raad wordt de duidelijkheid, rechtszekerheid en rechtsgelijkheid die ten grondslag ligt aan de wettelijke limitering van de alimentatie niet bevorderd. De Hoge Raad erkent in zijn uitspraak ook dat met zijn oordeel de onzekerheid enigszins wordt vergroot. De alimentatieplichtige heeft het volgens de Hoge Raad echter zelf in de hand om aan die onzekerheid een einde te maken door na ommekomst van de twaalfjaarstermijn mede te delen dat het de laatste betaling betreft.
Het komt er op neer dat de alimentatieplichtige op grond van deze uitspraak het einde van de alimentatietermijn goed in de gaten dient te houden.

Heeft u nog vragen neem dan contact met ons op.