De juridische positie van een werknemer bij een bedrijfsverhuizing

mr. C. van der Mark
mr. C. van der Mark

Als werkgever heeft u besloten om uw vestiging te sluiten en te verplaatsen naar een andere locatie. Een dergelijk besluit staat u als ondernemer natuurlijk vrij. De vraag is echter hoe dan om te gaan met het personeel. Wat is de juridische positie van een werknemer bij een bedrijfsverhuizing?

In beginsel verhuist de werknemer mee. De verhuizing maakt immers geen einde aan de arbeidsovereenkomst. Een wijziging van de standplaats vindt een werknemer echter niet altijd wenselijk. Een bedrijfsverhuizing van de ene kant naar de andere kant van het land heeft immers een grote invloed op het privé-leven van de werknemer en zijn/haar gezinsleden. Vooral in situaties waarbij de reistijd aanzienlijk toeneemt hebben werknemers vaak bezwaar.

Ontslag bij bedrijfsverhuizing

Indien een werknemer weigert om de nieuwe bedrijfslocatie als standplaats te accepteren, dan kan dat aanleiding zijn voor de werkgever om beëindiging van het dienstverband na te streven. Uit de praktijk blijkt dan ook dat dergelijke situaties nogal eens tot ontslagzaken leiden, waarbij de werknemer meestal aanspraak maakt op een ontslagvergoeding.

In dit kader geldt in beginsel dat een besluit tot bedrijfsverhuizing in de risicosfeer van de werkgever ligt, waardoor de werknemer veelal met succes aanspraak kan maken op een ontslagvergoeding.

Als uitgangspunt voor de werknemer geldt dat hij of zij positief moet reageren op redelijke voorstellen van de werkgever die verband houden met gewijzigde omstandigheden op het werk, tenzij aanvaarding van dat voorstel in redelijkheid niet van de werknemer kan worden gevergd. Maar wat zijn redelijke voorstellen van de werkgever? Onder welke omstandigheden kan de werknemer dan in redelijkheid weigeren om de standplaats voor de uitoefening van zijn werk te accepteren?

Extra reistijd door bedrijfsverhuizing

De uitkeringsinstanties vinden in het kader van het behoud van het recht op een WW-uitkering een reistijd van anderhalf uur enkele reis passend. In de rechtspraak zijn er uitspraken gewezen waarin zelfs een reistijd van 5 uur per dag onder omstandigheden nog passend wordt geacht. In elk geval wordt van een werknemer verwacht dat hij, tenzij hij gegronde reden heeft om te weigeren, het werken op de nieuwe standplaats ten minste enige tijd probeert.

Verder kunnen persoonlijke omstandigheden van de werknemer ook een rol spelen, zoals

de lichamelijke beperkingen van de werknemer waardoor hij niet lang kan reizen, het feit dat de werknemer al lange tijd in dienst en altijd goed gefunctioneerd heeft, privé-omstandigheden waardoor de werknemer niet kan verhuizen, het feit dat de werknemer de reistijd niet kan combineren met zorgtaken. Deze omstandigheden kunnen de aanspraak van de werknemer op een ontslagvergoeding vergroten.

Compensatieregeling bij bedrijfsverhuizing

Als de werkgever daarentegen een redelijk voorstel doet om aan bezwaren van de werknemer tegemoet te komen, dan kan dat weer reden zijn om de ontslagvergoeding te matigen of zelfs te weigeren. Dit kan bijvoorbeeld ook spelen als de werknemer zonder gegronde reden weigert om te verhuizen (terwijl er door de werkgever een redelijke verhuisvergoeding wordt aangeboden), als hij onvoldoende of geen moeite doet om elders een baan te vinden, als de werknemer geen gebruik wil maken van aangeboden compensatieregelingen. Bij compensatieregelingen kan bijvoorbeeld worden gedacht aan een verhuiskostenvergoeding, reiskostenvergoeding, (een deel van de) reistijd als werktijd mogen beschouwen en het bieden van de mogelijkheid parttime te werken, zodat er minder vaak gereisd hoeft te worden.

Het is dus zeker zinvol om de werknemers in aanmerking te laten komen voor een compensatieregeling. Dergelijke faciliteiten zouden ook bij wijze van een overgangsregeling kunnen worden aangeboden.

 

Wet- en regelgeving is dynamisch en kan dus continu veranderen. Graag wijzen wij u er dan ook op dat onze columns mogelijk niet meer aansluiten op de huidige wet- en regelgeving en dus verouderd kunnen zijn. Heeft u vragen of een probleem waarvoor u rechtsbijstand wenst, neemt u dan gerust contact met ons op.

Aangesloten bij de Vereniging voor Arbeidsrecht.