Het ontslag van een statutair directeur van een BV

beheer

Een statutair directeur heeft met de onderneming die hij leidt zowel een vennootschapsrechtelijke band als een arbeidsrechtelijke band. Dit kan in de praktijk nog wel eens tot complexe verwikkelingen aanleiding geven indien de aandeelhouders van mening zijn dat de statutair directeur zijn werk niet goed doet en dus moet vertrekken.

In het vennootschapsrecht is de benoeming en het ontslag van de statutair geregeld in de wet en de statuten van de besloten vennootschap. De algemene vergadering van aandeelhouders beslist veelal over de benoeming en het ontslag van de statutair directeur. Dit betekent dat er dus een algemene vergadering van aandeelhouders moet worden uitgeschreven waarbij dit onderwerp ook nog eens duidelijk dient te worden geagendeerd. Hier dienen zich de eerste problemen aan. In de regel wordt de vergadering door de statutair directeur uitgeschreven. Deze zal er weinig trek in hebben als hij daardoor meewerkt aan zijn eigen ontslag. Als er nog een andere bestuurder/statutair directeur gerechtigd is tot het uitroepen van de AVA, is er niets aan de hand. Is die er niet, dan moet de AVA worden uitgeschreven door de aandeelhouder(s). Vaak is dit slechts mogelijk indien een minimum aantal aandeelhouders met in totaal tenminste een bepaald percentage van het totale aandelenkapitaal deze vergadering uitschrijft. Vaak gelden er in een dergelijke uitzonderlijke situatie ook nog veel langere termijnen die in acht moeten worden genomen tussen het moment van oproeping en het moment van de AVA of is er zelfs een rechterlijke toestemming vereist om een AVA te mogen uitschrijven.

In de praktijk gaat het dan ook nogal eens mis. Zeker bij middelgrote ondernemingen met een beperkt aantal aandeelhouders gebeurt het dat zo’n vergadering in strijd met de statuten van de BV wordt uitgeroepen op een te kort tijdstip, op een andere (verkeerde) locatie dan de plaats van de statutaire zetel, met een krakkemikkige agenda etc. Als vervolgens in zo’n AVA wordt besloten de statutair directeur te ontslaan, is het “Leiden in last”.

De statutair directeur gaat zijn ontslag aanvechten bij de rechtbank. Vennootschapsrechtelijk is er in strijd met de wet en de statuten een vergadering belegd. De agendering was onduidelijk, vormvoorschriften zijn niet in acht genomen etc. Dit alles kan ertoe leiden dat de rechter vindt dat het ontslag vennootschapsrechtelijk niet door de beugel kan. Het ontslagbesluit is immers niet rechtgeldig genomen.

Daarnaast is er ook nog een arbeidsrechtelijke band. In het arbeidsrecht is een aparte plaats ingeruimd voor de statutair directeur. Zo is er geen plaats ingeruimd voor het CWI en kan er dus zonder ontslagvergunning ontslag worden aangezegd. Indien een ontslagzaak voor de rechter komt is niet de kantonrechter bevoegd maar de rechtbank.

Een rechtsgeldig genomen besluit van de AVA levert een dubbel ontslagbesluit op. De statutair directeur wordt ontheven uit zijn functie als statutair directeur. Daarnaast wordt hem ontslag aangezegd in zijn hoedanigheid als werknemer.

Hier blijkt echter in de praktijk het nodige mis te gaan. Als de statutair directeur zich bijvoorbeeld ziek meldt voor het moment dat de AVA wordt uitgeroepen geniet hij ontslagbescherming en sorteert een ontslagbesluit geen arbeidsrechtelijk effect. Als hij zich ziek meldt nadat de AVA is uitgeschreven dan kan hij wel arbeidsrechtelijk worden ontslagen. De Hoge Raad heeft dit bepaald. Een ander probleem dat in de praktijk nog wel eens voorkomt is dat in de agenda van de AVA niet uitdrukkelijk gemeld wordt dat het ontslagbesluit van de statutair directeur ook bedoeld is om hem ook in arbeidsrechtelijke zin te ontslaan. Onduidelijke agendering kan leiden tot het succesvol aanvechten van het ontslag.

Kortom: het is voor een onderneming die afscheid wil nemen van haar statutair directeur raadzaam om eerst alles goed op een rij te laten zetten door een advocaat die weet waarover hij het heeft. Omgekeerd geldt voor de statutair directeur die aanvoelt dat zijn dagen zijn geteld, dat hij zich tijdig moet laten bijstaan door een deskundig adviseur.